Ik vervolg mijn portret van de Portugese bassist Gonçalo Almeida met twee albums waarop hij te horen is met de gitarist Marcelo dos Reis. Op het bij Cipsela Records verschenen ‘Sideralis’ horen we ze als duo; In het bij Jacc Records verschenen ‘No Straight with Chaser’ van The Monkious samen met drummer Philipp Ernsting. Als de titel van dat trio bij u een bel doet rinkelen dan betekent dit dat u uw klassiekers kent, die titel verwijst natuurlijk naar dat beroemde album van Thelonious Monk, ‘Straight, No Chaser, en ja, dan valt de naam van dit trio ook op zijn plaats. En natuurlijk zijn de composities op dit album van Monk, maar net zoals dit trio de titel van dat beroemde album niet letterlijk overneemt, krijgen we hier ook geen regelrechte covers, gelukkig maar.

Maar eerst naar ‘Sideralis’, het snarenduet. Vier geïmproviseerde stukken krijgen we hier. Dos Reis speelt op een gitaar met nylon snaren, Almeida op de contrabas met toebehoren. Direct al in het eerste van de vier delen waar dit album uit bestaat bemerken we de bijzondere klank van die gitaar, het vertoont veel overeenkomst met de klank van een geprepareerde piano. Voorzichtig spel waar Almeida zo nu en dan ruw op inbreekt. Spannend ook, zelfs soms ietwat ongenaakbaar. Muziek die aanvankelijk kabbelt in een vrij gestage, abstracte dynamiek, maar verderop steeds ritmischer wordt, zonder dat er van die abstracties afstand wordt gedaan. Het tweede stuk begint al even rustig, alleen klinkt hier wat meer harmonie. Dat gaat zo ruim vier minuten door en dan schakelt Dos Reis ineens over op een ritmisch, repetitief patroon, dat overigens even snel weer buiten beeld raakt. Tegen het einde valt het duistere spel van Almeida op, de sfeer stevig beïnvloedend. Bijzonder is het derde stuk, met name door de experimentele verrichtingen van Almeida, het heeft wel wat weg van het eerste stuk op zijn solo album ‘Ecos do Éte’ dat hier gisteren voorbij kwam. In het vierde stuk meen ik, zeker in het gitaarspel, invloeden van Portugese volksmuziek te horen, in een mooie combi met vrije improvisatie, uitermate boeiend. Verderop speelt Dos Reis een boeiend repetitief patroon Almeida’s uitweidingen mooi inbeddend.

We beginnen ‘No Straight with Chaser’ met ‘Monk’s Dream’. Hectische, springerige klanken, waar het origineel van Monk zonder meer in doorklinkt. Maar zoals hierboven reeds gezegd: wel op geheel originele wijze. Overigens met boeiende solo’s van Almeida en Ernsting. We vervolgen met het overbekende ‘Epistrophy’ met onder andere twee zeer boeiende solo’s van Dos Reis, hier overigens op een gitaar met normale snaren. Prachtig is ook hoe dit trio ‘Well You Needn’t It’ vormgeeft, flitsend gitaarspel en een aantrekkelijke groove van Almeida en Ernsting. Blijf hier maar eens stil bij zitten! Verder moet ik hier natuurlijk die solo van Almeida noemen, zeker in het kader van dit portret, wat een ritmegevoel heeft die man. ‘Bemsha Swing’ begint uiterst rustig, al wijzen de rollende roffels van Ernsting al vooruit naar de hectiek die gaat volgen, je voelt de spanning groeien. En ja, uiteindelijk belanden we in een niet te stuiten maalstroom aan klanken, al eindigen we zoals we begonnen, met intiem spel van Dos Reis, de cirkel is rond. Spel dat naadloos overgaat in ‘Evidence’. En ook hier kruipt de ritmiek binnen enige tijd naar binnen, een wezenlijk kenmerk van Monks muziek en stuwt het trio de muziek op tot grote hoogte. Afsluiten doen we met ‘Blue Monk’ waarin we Dos Reis richting de rock horen bewegen, op een staccato ritmiek van zijn twee kompanen.

Beide albums zijn te beluisteren via Bandcamp en daar ook te koop: