Tanya Tagaq – Split Tooth: Saputjiji (Concert Recensie)

Muziekgebouw aan ’t IJ, Amsterdam – 7 juni 2026

Tanya Tagaq gedurende een eerdere uitvoering van deze show. Foto: Jan Gates

Hoe dit te duiden? Deze voorstelling van de Inuk zangeres en peformance kunstenares Tanya Tagaq in het Muziekgebouw aan ’t IJ, in het kader van het Holland Festival. Soms raakt het aan bekende zaken: heftige elektronica, aan techno verwante ritmiek, maar vaker betreden we met deze dame en haar gezelschap hele andere werelden, die van magie en horror, van geesten en goden, strijden emoties om de voorrang met een heftigheid die voor ons nuchtere Hollanders soms wel wat overtrokken aandoet.

Tagaq schreef een boek ‘Split Tooth’, nam een album op ‘Saputjiji’ en vermengde deze twee met nieuw werkt tot een programma van ruim een uur, waarin ze muziek, zang, toneel en opera op een volstrekt eigenzinnige wijze met elkaar vermengt. Zoals gezegd met de nodige invloed van elektroniche ritmiek, onder andere door drums en cello, en met een soms enigszins bombastisch resultaat, maar ook met een grote plek voor die verbazingwekkende vocalen, zo eigen aan de zang bij de Inuit. Tagaq en de vier overige zangeressen beschikken over een breed scala aan vocale technieken gaand van ijselijk hoog, je zou er een glas mee kunnen breken, tot grommend diep laag. De rillingen lopen je zo nu en dan over de rug, mede door de intensiteit waarmee een en ander wordt vormgegeven.

Foto: Joe’s Pup NYC

Voor boventiteling is helaas niet gekozen, Tagaq wilde de volgorde en precieze inhoud tot het laatst toe flexibel houden, met als nadeel dat het verhaal dat hier wordt verteld totaal niet overkomt. Aan alles voel je echter dat dit niet zo maar een concert is. Dit gaat over het leven en hoe zwaar dat is, over onderdrukking, over het feit dat de Inuit al eeuwenlang in de knel zitten en dat hun bestaan in het geding is, nog versterkt door klimaatverandering, waar zij zelf totaal niet verantwoordelijk voor zijn. Maar het gaat ook over haar persoonlijke leven, over opgroeien in het hedendaagse Canada en er als Inuk natuurlijk nooit echt bij horen. Over racisme en uitsluiting. Lees die niets verhullende teksten in haar boek en je weet genoeg. Dat alles krijgt een plek, naast oeroude verhalen over goed en kwaad, geesten en goden, mensen en dieren en je weg vinden in de wereld.

Waarbij Tagaq op twee gedachten hinkt, waardoor haar boodschap lang niet altijd even sterk overkomt. De vaak bombastische elektronische ritmiek smoort de subtiliteit, een minutenlange frase van complexe polyritmiek voegt, hoe boeiend op zich ook, weinig toe en die enkele momenten van fragiele verstilling verdrinken in het geheel. Spektakel en de luisteraar aan het denken zetten, het gaat slecht samen.